Παρά τις δύσκολες εποχές που ζούμε, ειδικότερα από οικονομικής πλευράς, υπάρχει κοινό που αναζητά το ποιοτικό θέατρο και σε μικρότερες πόλεις, με αρκετές αξιόλογές προσπάθειες να γίνονται και στο νησί μας.
Μια από αυτές τις προσπάθειες είναι αναμφίβολα το φεστιβάλ «Αντίβαρο» στο Ρέθυμνο, το οποίο έπαιξε προχθές την τελευταία του παράσταση, σημειώνοντας σημαντική επιτυχία παρά το γεγονός ότι μιλάμε για μια μικρή πόλη.
Εμείς συνομιλήσαμε με τον Μανώλη Σειραγάκη, ο οποίος είναι ο καλλιτεχνικός διευθυντής του φεστιβάλ (έναν τίτλο που βέβαια δεν τον αποδέχεται ο ίδιος) αλλά και σκηνοθέτης της παράστασης «μέθοδος Γκρόνχολμ» με την κουβέντα μας να είναι ιδιαίτερα ευχάριστη, καθώς αναλύσαμε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το θέατρο στην περιφέρεια, μιλήσαμε για το κοινό που «διψάει» ώστε να παρακολουθήσει μια ποιοτική παράσταση αλλά και για το φεστιβάλ «Αντίβαρο» που έχει αφήσει το δικό του στίγμα στην πόλη του Ρεθύμνου.
Όλα αυτά στην ενδιαφέρουσα συζήτηση που ακολουθεί.
Ξεκινώντας την κουβέντα μας, θα ήθελα ένα πρώτο σχόλιο για το φεστιβάλ «Αντίβαρο» το οποίο ολοκληρώθηκε και προχθές για την χειμερινή σεζόν.
«Είχε μια εξαιρετική ανταπόκριση, με τον κόσμο της πόλης να αγκαλιάζει αυτή την προσπάθεια, που γίνεται σχεδόν εθελοντικά καθώς κανείς δεν πληρώνεται από αυτό, πάρα μόνο οι θίασοι από την Αθήνα που λαμβάνουν μια μικρή αμοιβή. Το φεστιβάλ έδωσε την δυνατότητα σε έναν πολίτη με ένα μικρό ποσό να δει και τις επτά παραστάσεις αυτού του χειμώνα, αυτό είναι και ένα πλεονέκτημα όταν βρίσκεσαι σε μια μικρή πόλη, καθώς είναι εύκολο να πας σε ένα θέατρο επτά φορές σε σχέση με μια μεγάλη πόλη που θα ήταν ίσως ταλαιπωρία. Θεωρώ ότι έγινε κάτι σημαντικό στο Ρέθυμνο που «κοιμόταν», αν μου επιτρέπεται ο όρος, θεατρικά τον χειμώνα, με το επαγγελματικό θέατρο να μπαίνει στις ζωές των ανθρώπων. και είναι ξεκάθαρο πως ο κόσμος και στην περιφέρεια διψάει για καλές-ποιοτικές παραστάσεις».
Ποια είναι τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζετε ως ένα φεστιβάλ που δεν βρίσκεται σε κάποια μεγαλούπολη;
«Είναι ένα πλέγμα προβλημάτων. Η χρηματοδότηση είναι ένα από αυτά. Εμείς δεν παίρνουμε κανένα ευρώ από κανένα φορέα, γεγονός που προκαλεί έκπληξη σε αρκετούς όταν το ακούν αυτό, με την μοναδική πηγή χρηματοδότησης να είναι το εισιτήριο που στην δική μας περίπτωση θέλουμε να το κρατήσουμε και σε χαμηλό κόστος. Δεύτερο πρόβλημα είναι πως οι θίασοι από την Αθήνα δεν έχουν βάλει σοβαρά στην ατζέντα τους μια περιοδεία στην περιφέρεια. Γνωρίζουμε ότι στην πρωτεύουσα υπάρχει ένας πληθωρισμός παραστάσεων που ξεπερνάει τους 1500 τίτλους έργων και όλοι αυτοί οι θίασοι δεν έχουν στο νου τους να έρθουν στην περιφέρεια και τον χειμώνα παρά μόνο το καλοκαίρι. Δεν ξέω γιατί συμβαίνει αυτό. Αν ρωτήσεις τους μεγαλύτερους σε ηλικία που είχαν παρακολουθήσει θέατρο, θα σου πουν ότι όλους τους μεγάλους ηθοποιούς τους είχαν παρακολουθήσει από κοντά. Ειλικρινά δεν γνωρίζω γιατί συμβαίνει αυτό πλέον και δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι υπάρχει και ένας πληθυσμός που ξεπερνά τα τέσσερα εκατομμύρια εκτός των μεγάλων πόλεων που θέλουν να δουν επαγγελματικό θέατρο».
Θα αντιστρέψω λιγάκι το προηγούμενο μου ερώτημα, είναι ιντριγκαδόρικο να πηγαίνεις κόντρα στα προβλήματα για να κάνεις αυτό που θέλεις, αυτό που είναι το πάθος σου;
«Ισχύει απόλυτα αυτό, σου δίνει δύναμη να συνεχίσεις. Είναι η ηθική ικανοποίηση που είναι πάνω από αρκετά. Υπήρχαν άνθρωποι που μας έλεγαν «και του χρόνου», «ευχαριστούμε» στην τελευταία παράσταση και αυτό είναι η μεγαλύτερη ικανοποίηση από όλες που σε φέρνει και σε μια κατάσταση να σηκώνεις τα μανίκια για την επόμενη χρονιά με την μια».
Θα θέλαμε να μας πείτε και μερικά λόγια για την παράσταση που σκηνοθετήσατε, «μέθοδος Γκρόνχολμ» που άγγιζε και πιο κοινωνικά θέματα.
«Είναι μια διαφορετική παράσταση που μιλάει για τις σκληρές συνθήκες που αντιμετωπίζουμε στα εργασιακά ζητήματα, αλλά και την αγωνία που υπάρχει αναζητώντας δουλειά στην εποχή που ζούμε. Είναι μια διαφορετική πρόταση η οποία πήγε και αρκετά καλά, καθώς ξέφυγε από τα συνηθισμένα γεγονός που μου προκάλεσε έκπληξη και χαρά».
Το θέατρο στην Κρήτη πως το βλέπετε γενικότερα, θεωρείς ότι έχει ανέβει το επίπεδο;
«Βλέπω μια τρομερή δυναμική και πιστεύω πως σε πέντε με δέκα χρόνια η Κρήτη θα έχει αυτονομία, δηλαδή να παράγει θέατρο η ίδια σε ικανοποιητικό βαθμό, χωρίς σε καμία περίπτωση να αγνοείται το θέατρο του κέντρου. Εκεί είναι που θα πρέπει να το μπολιάσεις με ότι πιο σύγχρονο, νεανικό και μοντέρνο, γιατί αν κλειστεί ο καθένας στο καβούκι του και γίνονται απλώς παραστάσεις για φίλους και συγγενείς δεν είναι η ουσία του θεάτρου δεν υπάρχει η κοινωνική συναναστροφή. Πιστεύω πάντως ότι σύντομα οι μεγάλες πόλεις της Κρήτης θα χτίσουν σχέση με το κοινό τους και θα αποκτήσουν τη δική τους ταυτότητα. Επίσης καλό είναι να αναφέρουμε πως αρκετοί είναι εκείνοι που έφυγαν από την Αθήνα κορεσμένοι και κουρασμένοι, κάνοντας εξαιρετικές δουλειές και στην περιφέρεια».
Θα θέλατε να μας πείτε μερικές συνεργασίες που θεωρείτε ως παράσημο αλλά και στιγμές αναγνώρισης ιδιαίτερα σημαντικές;
«Σίγουρα είναι πολύ σημαντικό ότι κατέβηκε στο Ρέθυμνο το θέατρο τέχνης Καρόλου Κουν, ένα σχήμα που ξέρει τι σημαίνει θέατρο. Είχαμε κάνει την παράσταση «Αδαμαντία» σε σκηνοθεσία Κωστή Καπελώνη και την Μάνια Παπαδημητρίου σε ρόλο πρωταγωνίστριας. Μια από τις σημαντικότερες διακρίσεις για μας είναι αυτό που συνέβη προχθές, ότι ένας Αθηναϊκός θίασος έκανε την πρεμιέρα του σε μας, ενώ επίσης ξεχωρίζω και τις συνεργασίες με σημαντικές ηθοποιούς όπως την Λένα Ζουρλίδου, την Αμαλία Καβάλη ή την συνεργασία με την σκηνοθέτρια Ιώ Βουλγαράκη που φέτος ήταν στην Επίδαυρο. Ακόμη η παράσταση «Φρίντα κι άλλο» που φέτος παίχτηκε στο Παρίσι είναι μια σημαντική συνεργασία. Ειλικρινά υπάρχουν αρκετές ακόμη που μου διαφεύγουν, όμως η ουσία μέσα από αυτές τις συνεργασίες είναι ότι μια παράσταση θέλει να δείξει ένα σημαντικό επίπεδο που δεν θέλει να κοροϊδέψει τον θεατή».
Κλείνοντας την κουβέντα μας, ποιος είναι ο μεγάλος στόχος για το φεστιβάλ σας;
«Ο στόχος μας είναι αρχικά να καθιερώσουμε αυτή την αίθουσα που μας δανείζεται σε ένα θέατρο, χωρίς να αναγκαζόμαστε να φεύγουμε μετά το τέλος κάθε σεζόν, γιατί αυτό συμβαίνει, μας διώχνουν. Επίσης αυτό που θα ήθελα είναι να γίνει το φεστιβάλ διεθνές και να έρθουν παραγωγές από το εξωτερικό, ενώ έχουμε ήδη ξεκινήσει επαφές για κάτι τέτοιο».
