Διάβασα στις 21-1- 2026 στην ΠΑΤΡΙΔΑ την περίληψη των επιστολών που απέστειλε προς τους κ.κ. Περιφερειάρχη, Δήμαρχο Ηρακλείου και Δήμαρχο Χερσονήσου ο εκλεχτός συνάδελφος κ. Μαραμαθιάς. Αναφέρει το δημοσίευμα πως κατέθεσε τεκμηριωμένη επιστημονικά λύση του προβλήματος του Αλμυρού. Κατάφερε, προς το παρόν θεωρητικά, το διαχωρισμό του θαλασσινού από το νερό των πηγών που τροφοδοτούνται από τις βροχές και το χιόνι που συγκεντρώνει το βορειοδυτικό τμήμα της οροσειράς του Ψηλορείτη.
Πανόμοια λύση είχε προταθεί και την δεκαετία του ογδόντα από ένα Γάλλο μελετητή. Μάλιστα είχαν προχωρήσει τότε, όπως προέβλεπε η μελέτη, στην κατασκευή φράγματος. ( Εργοταξιακός μηχανικός ήταν ο φίλος Μανώλης Κουμπενάκης). Είχε σταματήσει το εγχείρημα γιατί δεν μπορούσαν να εντοπίσουν το σημείο, τον φυσικό σωλήνα επικοινωνίας της θάλασσας με το γλυκό νερό.
Αναγκαία προϋπόθεση για να καθοριστεί το ύψος της υδάτινης στήλης που θα αντιστάθμιζε την πίεση του θαλασσινού νερού και έτσι θα σταματούσε η είσοδος του στις πηγές του Αλμυρού. Δεν έχω, προφανώς, κανένα λόγο να αμφισβητήσω ή να αντιπαραθέσω τις δικές μου σκέψεις με την αξιόλογη επιστημονική δουλειά του κ. Μαραμαθιά. Οι αναφορές μάλιστα του Συναδέλφου στις περίπλοκες μαθηματικές εξισώσεις σκάλισαν ευχαρίστα τη σκουριασμένη μου μνήμη, φέρνοντας στην επιφάνεια την ξεχωριστή γοητεία των μαθηματικών στην διερεύνηση των μαγνητικών πεδίων, των προβλημάτων της θερμοδυναμικής και ειδικών υδραυλικών καταστάσεων (divergent, gradient).
Το δικό μου δημοσίευμα, τρίτο κατά σειρά για το ίδιο θέμα, δεν έχει καμιά σχέση με επιστημονικές αναζητήσεις αλλά με την κλιματική κρίση και τις πρακτικές που ακολουθούν για την επίλυση του προβλήματος της λειψυδρίας χώρες που ερημοποιήθηκαν πριν από χιλιάδες χρόνια. Επίσης να ξεκαθαρίσω πως δεν διεκδικώ επιστημονική επάρκεια για το θέμα της κλιματικής αλλαγής. Όμως ως ενεργός πολίτης παρακολουθώ το θέμα από την δεκαετία του εβδομήντα μέσα από τις δημοσιεύσεις σχετικών επιστημόνων. Παραθέτει η επιστήμη πολύ ισχυρά επιχειρήματα για να μας πείσει πως η φύση δεν πρόκειται να μείνει αδρανής στην κοντόφθαλμη, εγωπαθή, αμετροεπή σπατάλη των πόρων του πλανήτη, θα εκδικηθεί. Εάν κάποιος μπει στο διαδίκτυο και δει την κίνηση στον αέρα, την θάλασσα και στους δρόμους θα τρομάξει από το θέαμα.
Εάν δε γνωρίζει ότι όλες αυτές οι μηχανές, (εσωτερικής καύσης) χρειάζονται οξυγόνο για να λειτουργούν, και παράγουν διοξείδιο του άνθρακα, θα απορήσει πως ανταποκρίνονται οι ωκεανοί, οι θάλασσες, τα δάση στην παραγωγή του αναγκαίου για τις δραστηριότητες και την ζωή μας οξυγόνου. Το πρώτο ισχυρό μήνυμα που μας στέλνει η φύση είναι η λειψυδρία, η ερημοποίηση μεγάλων περιοχών του πλανήτη. Να θυμηθούμε στο σημείο αυτό ότι πριν από σαράντα περίπου χρόνια είχαν καταφέρει οι Γερμανοί, στις παρόχθιες του Ρήνου βιομηχανικές περιοχές να μολύνουν τόσο την ατμόσφαιρα, που η όξινη βροχή, ένα αραιό διάλυμα θειικού οξέως κατέστρεφε τη χλωρίδα και την πανίδα μεγάλων περιοχών. Κινδύνεψε τότε ένας πολύ σημαντικός πνεύμονας της Ευρώπης, ο Μέλανας Δρυμός.
Ας έρθουμε όμως στα δικά μας. Λένε λοιπόν οι ειδικοί πως η ερημοποίηση θα κάνει την εμφάνισή της από τις παραθαλάσσιες της Μεσογείου χώρες. Έχουν δε πρώτη στον σχετικό πίνακα την Κρήτη. Σήμερα 23-1-2026 διάβασα στις εφημερίδες ότι η σχετική με το πόσιμο νερό επιτροπή του ΟΗΕ κτυπά τις καμπάνες της αφύπνισης, φωνάζοντας πως ο πλανήτης βρίσκεται μπροστά στο φάσμα της «υδάτινης χρεοκοπίας». Αυτά βέβαια από την επιτροπή του ΟΗΕ γιατί η άλλη πλευρά, οι αρνητές της κλιματικής κρίσης, με αρχηγό, ποιον άλλο, τον παγκόσμιο πατερούλη!!που με την σοφία που τον έχει προικίσει η Θεία Χάρις θεωρεί, πως όλες αυτές οι συζητήσεις για το κλίμα είναι κουραφέξαλα. (Ο γελωτοποιός, εκείνος, θυμάστε που ο Θεός τον έσωσε από μια απόπειρα κατά της ζωής του, για να φέρει την ειρήνη στον πλανήτη! Γιατί Θεέ μου δεν μας άφηνες να μαλλιοτραβιόμαστε, κάποια στιγμή θα βρίσκαμε την άκρη χωρίς μεσάζοντες !!! ). Συγγνώμη για την λοξοδρόμηση. Είναι γνωστή η παρενέργεια της εγκεφαλικής λειτουργίας που δημιουργείται από το βαρύ φορτίο των χρόνων!!
Συνεχίζω στο θέμα μας.
Επειδή οι επιστημονικές απόψεις πυροδοτούν την αέναη συζήτηση, πολλές φορές αντιπαραγωγική, μεταξύ του σωστού και του λάθους, θα επικεντρώσω τις σκέψεις μου στο πρόβλημα της λειψυδρίας που χρόνια τώρα βιώνουμε στην Πόλη μας.
Πιστεύω, κατ’ αρχήν, πως δεν είναι απαραίτητο, για πολλοστή φορά στον τόπο μας να ψάχνουμε, να αναλώνουμε δυνάμεις, χρόνο και χρήμα για την ανακάλυψη του τροχού!!! Δούλεψαν άλλοι γι αυτό. Υπάρχουν εδώ και πολλά χρόνια δοκιμασμένες, πετυχημένες λύσεις για την αντιμετώπιση της ξηρασίας τις οποίες απλά μπορούμε να αντιγράψουμε. Όπως είναι η αφαλάτωση !
Με την ελπίδα πως θα τεθούν υπ όψη των αρμοδίων, των αρχόντων (Περιφερειάρχη και Δήμαρχο)παραθέτω τις παρακάτω σχετικές με το πρόβλημα σκέψεις επικεντρώνοντας στο περίφημο κόστος.
Για να δούμε λοιπόν χονδρικά ποιοί είναι οι συντελεστές που διαμορφώνουν την τιμή του νερού σήμερα:
α) Κόστος εξόρυξης των γεωτρήσεως
β ) Αγορά και τοποθέτηση των αντλιών βυθού (πομόνες)
γ) Μηχανοστάσιο με ηλεκτροκινητήρες και ηλεκτρικούς πίνακες
δ) Σωληνώσεις μεταφοράς από την γεώτρηση στην δεξαμενή διανομής
ε) Κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για την άντληση και την μεταφορά στις δεξαμενές
ζ) Κόστος απόσβεσης και συντήρησης του δικτύου διανομής και του μηχανολογικού εξοπλισμού.
η) Κόστος με το οποίο επιβαρύνεται κάθε νοικοκυριό για να αποκτήσει την αναγκαία πίεση ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν οι υδραυλικοί υποδοχείς της κατοικίας. Το κόστος αυτό προέρχεται από τις πάγιες εγκαταστάσεις, πιεστικό συγκρότημα, ανιχνευτής ροής, αντλία για τις μονοκατοικίες, τις δεξαμενές αποθήκευσης και το κόστος της απαιτούμενης ενέργειας για να λειτουργήσουν όλα αυτά. Αυτό το σημαντικό κόστος δεν απασχολεί, όπως θα έπρεπε την πολιτεία, γιατί δεν είναι άμεση η χρέωση στα ταμεία της. Αναλαμβάνει όμως ένα αόρατο κόστος μέσω του οικονομικού κύκλου. Ένα κόστος που επιμερίζεται στους λογαριασμούς όλων των Ελλήνων!!
Έλεγα πριν από πολλά χρόνια στη διοικούσα του ΤΕΕ-ΤΑΚ και τον Σύλλογο Η/Μ μηχανικών πως μια από τις μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα Λινοπεράματα παράγει αποκλειστικά, για να απολαμβάνομε το απαραίτητο για την διαβίωσή μας νερό σ’ αυτή την Πόλη.
Τούτων δοθέντων, όπως λέμε στα μαθηματικά και τη λογική, χρέος της πολιτείας, των αρχόντων, είναι να αναθέσουν μια μελέτη (απλή) σε ένα Μηχανικό με ζητούμενο το κόστος του νερού με τα σημερινά δεδομένα και ποιο θα είναι το κόστος με την παραγωγή αφαλατώμενου θαλασσινού νερού. Λαμβάνοντας υπ όψιν πως η ενέργεια που θα χρησιμοποιηθεί για την αντίστροφη όσμωση (αφαλάτωση) και την μεταφορά του νερού από την επιφάνεια της θάλασσας στο φράγμα (υψόμετρο περίπου 200 μ. )θα παραχθεί από ένα πάρκο ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Είμαι βέβαιος πως η σύγκριση των δυο μεγεθών θα είναι αναφανδόν υπέρ της αφαλάτωσης. Την καθαρή ενέργεια σε περιόδους που οι βροχοπτώσεις θα είναι επαρκείς για την υδροδότηση των περιοχών που υπηρετεί το φράγμα θα παραχωρείται μέσω του ευρωκαλωδίου στην εθνική παραγωγή.
Ξέρετε το νησί μας, η Κύπρος, το Ισραήλ και όπως ανακοινώθηκε αυτές τις μέρες και η Σαουδική Αραβία, η Αίγυπτος έχουν επιλεγεί να παρέχουν καθαρή ενέργεια μέσω του ΕΥΡΩΚΑΛΩΔΕΙΟΥ στην μεγάλη μας Πατρίδα την Ε.Ε.
Μην ολιγωρείτε λοιπόν… Φτιάξτε ένα εργοστάσιο αφαλάτωσης και ένα πάρκο καθαρής ενέργειας κάπου κοντά στο φράγμα. Είναι, όπως έλεγα πάντα, ένα συνοδό του φράγματος έργο, που έπρεπε εδώ και χρόνια να το υπηρετεί τις άνυδρες εποχές .
Υ.Γ. Διάβασα σήμερα πως το Δημοτικό Συμβούλιο αποφάσισε την αφαλάτωση του θαλασσινού νερού. Συγχαρητήρια!!
Η θέση που θα κατασκευαστεί το εργοστάσιο νομίζω ότι χρειάζεται να μελετηθεί με μεγαλύτερη προσοχή.
*Ο κ. Γιώργος Κατσαράκης είναι Ηλεκτρολόγος Μηχανικός
