Σαν σήμερα πριν από 31 χρόνια (26 Σεπτεμβρίου 1989) δολοφονήθηκε από την τρομοκρατική οργάνωση 17Ν ο Παύλος Μπακογιάννης, στην είσοδο πολυκατοικίας της οδού Ομήρου στο κέντρο της Αθήνας, όπου στεγαζόταν το γραφείο του.
'Αφησε την τελευταία του πνοή στο νοσοκομείο όπου μεταφέρθηκε βαρύτατα τραυματισμένος. Ήταν η ημέρα που η Βουλή επρόκειτο να αποφασίσει αν θα παρέπεμπε τον Ανδρέα Παπανδρέου στο Ειδικό Δικαστήριο για το σκάνδαλο Κοσκωτά.
H στήλη στην οδό Ομήρου στο Κολωνάκι υπενθυμίζει σε περαστικούς και κάτοικους της πόλης το δυσάρεστο πρωινό. Ότι εκεί δολοφονήθηκε στις 26 Σεπτεμβρίου του 1989 ο βουλευτής Παύλος Μπακογιάννης, τρεις μόλις μήνες μετά την εκλογή του στη μονοεδρική της Ευρυτανίας.
Ο χαμηλών τόνων πολιτικός που απέφυγε όσο λίγοι τον λαϊκισμό, που προσπάθησε πολύ για τη λεγόμενη «εθνική συμφιλίωση» ψηφίζοντας και αναλαμβάνοντας το ρόλο του εισηγητή στο σχέδιο νόμου για την άρση των συνεπειών του εμφυλίου και σεβάστηκε τους πολιτικούς αντιπάλους του, δέχτηκε πισώπλατα πυροβολισμούς στις 07.58 από τα 45άρια πιστόλια της «17 Νοέμβρη».
Εκείνοι θα εξαφανιστούν κι αυτός θα ξεψυχήσει, μία ώρα αργότερα, στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός» σε ηλικία 54 ετών. Είχε δεχθεί δύο σφαίρες στην πλάτη και μία ακόμη πλάγια πίσω, την θανατηφόρα, ενώ κείτονταν στο έδαφος.
Το προηγούμενο βράδυ της δολοφονίας του βρισκόταν στα γραφεία του Συνασπισμού κι έτσι το ξημέρωμα είπε στον φρουρό του να μην τον συνοδεύσει ως το γραφείο του, σύμφωνα με μαρτυρία της Ντόρας Μπακογιάννη.
"Άρχισε η κάθαρση"
Την ευθύνη για τη δολοφονία του Παύλου Μπακογιάννη ανέλαβε με 12σέλιδη προκήρυξή της, που εστάλη στην εφημερίδα "Ελευθεροτυπία", στις 9 Οκτωβρίου 1989, η τρομοκρατική οργάνωση "17 Νοέμβρη".
Στην προκήρυξή της με τίτλο "Άρχισε η κάθαρση" αναφερόταν μεταξύ άλλων ότι "Αποφασίσαμε λοιπόν να εκτελέσουμε τον απατεώνα και ληστή του λαού Μπακογιάννη. Ο κύριος αυτός είναι υπεύθυνος όχι μόνο γιατί έκλεψε τα πρώτα 60 εκατομμύρια του ιδρυτικού κεφαλαίου της Γραμμής, αλλά και για τις εκατοντάδες εκατομμύρια που είτε έκλεψε μαζί με τον συνεργάτη του Κοσκωτά για την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της Γραμμής, αλλά και για την αγορά μέσω της Γραμμής της Τράπεζας Κρήτης".
Για τη δολοφονία του Παύλου Μπακογιάννη καταδικάστηκαν στις 17 Δεκεμβρίου 2003, από το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών, σε ισόβια κάθειρξη ο Δημήτρης Κουφοντίνας, ο Ηρακλής Κωστάρης και ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος και σε 15 χρόνια κάθειρξη ο Σάββας Ξηρός και ο Βασίλης Τζωρτζάτος.
Ποιος ήταν ο Παύλος Μπακογιάννης
Ο Παύλος Μπακογιάννης γεννήθηκε στις 10 Φεβρουαρίου στα Βελωτά της Ευρυτανίας. Πατέρας του ήταν ο ιερέας του χωριού Κώστας Μπακογιάννης. Λόγω του εμφυλίου πολέμου, φοίτησε στα γυμνάσια Αγρινίου, Θέρμου, Καρπενησίου και Πάτρας. Η τραγωδία του εμφυλίου, που την έζησε από κοντά σ’ ένα από τα κυριότερα θέατρά της, άφησε στην ψυχή τού νεαρού παιδιού ανεξίτηλα ίχνη.
Μετά την αποφοίτησή του από το Γυμνάσιο σπούδασε πολιτικές και οικονομικές επιστήμες στην Πάντειο, ενώ παράλληλα υπηρετούσε τη στρατιωτική του θητεία στο Λιμενικό Σώμα. Στη συνέχεια πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στη Δυτική Γερμανία και ανακηρύχθηκε διδάκτορας Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου της Κωνσταντίας.
Δίδαξε στη Σχολή Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου και στη Σχολή Δημοσιογραφίας τού Μονάχου και διηύθυνε για δέκα χρόνια το ελληνόφωνο πρόγραμμα της Ραδιοφωνίας της Βαυαρίας, που αναμεταδιδόταν στην Ελλάδα μέσω της "Ντόιτσε Βέλε". Λόγω της αντιδικτατορικής του δράσης την περίοδο της δικτατορίας, στερήθηκε της ελληνικής υπηκοότητας και του παραχωρήθηκε πολιτικό άσυλο στη Δυτική Γερμανία. Σύμφωνα με μαρτυρία της συζύγου του Ντόρας Μπακογιάννη, το 1970 τοποθετήθηκε βόμβα στο σπίτι του στο Μόναχο και όπως του είχε πει η γερμανική αστυνομία υπεύθυνες ήταν οι ελληνικές μυστικές υπηρεσίες της εποχής.
Στην περίοδο της κυβέρνησης εθνικής ενότητας του Κωνσταντίνου Καραμανλή διετέλεσε αναπληρωτής γενικός διευθυντής του ΕΙΡΤ (νυν ΕΡΤ). Τον Δεκέμβριο του 1974 νυμφεύτηκε την Ντόρα Μητσοτάκη, κόρη του πολιτικού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη.
Το ζευγάρι απέκτησε δύο παιδιά, την Αλεξία (γ. 1976) και τον Κώστα (γ. 1978).
Στη συνέχεια εργάστηκε ως πολιτικός σχολιαστής στην εφημερίδα "Το Βήμα" και συνεργάστηκε με ραδιοφωνικά τηλεοπτικά ιδρύματα και έντυπα του εξωτερικού. Το 1982 ανέλαβε την ευθύνη για την έκδοση τού εβδομαδιαίου περιοδικού "Ένα", ιδιοκτησίας του τραπεζίτη Γιώργου Κοσκωτά. Παρέμεινε στο περιοδικό ως εκδότης - διευθυντής έως την απόλυσή του τον Φεβρουάριο του 1985, όταν ο μετέπειτα μεγαλοαπατεώνας άρχισε να φλερτάρει με το ΠΑΣΟΚ.
Εκτός από την πληθώρα άρθρων που δημοσίευσε σε ελληνικά και γερμανικά μέσα, έγραψε τα βιβλία "Στρατοκρατία στην Ελλάδα", που εκδόθηκε στα Γερμανικά στη Δυτική Γερμανία το 1972, και "Ανατομία τής ελληνικής πολιτικής", που εκδόθηκε στην Ελλάδα το 1977.
Από τον Νοέμβριο του 1985 έως τον Δεκέμβριο του 1986 ήταν πολιτικός σύμβουλος του προέδρου της Νέας Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και από τους πρωτεργάτες της πολιτικής τού κόμματος για την εθνική συμφιλίωση. Στις εκλογές της 18ης Ιουνίου 1989 εξελέγη βουλευτής στη μονοεδρική περιφέρεια της Ευρυτανίας με το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας.
Στην ταραγμένη εποχή των «γαλάζιων» και «πράσινων» καφενείων, και με το σκάνδαλο Κοσκωτά να είναι το πρώτο θέμα συζήτησης στη δημόσια σφαίρα και τις ιδιωτικές κουβέντες, ο Παύλος Μπακογιάννης πίστευε πως η Ελλάδα έπρεπε να υπερβεί τις διαχωριστικές γραμμές που είχε αφήσει ο Εμφύλιος Πόλεμος και εργάστηκε ενεργά για τη επιτυχή συγκυβέρνηση Αριστεράς και Δεξιάς, συμμετέχοντας ως διαπραγματευτής μεταξύ της Νέας Δημοκρατίας και του Ενιαίου Συνασπισμού (στον οποίο μετείχε και η ανανεωτική Αριστερά και άλλες μικρότερες οργανώσεις της) στο σχηματισμό της κυβέρνησης Τζανετάκη. Στα συγγραφικά του έργα ξεχωρίζουν το «Στρατοκρατία στην Ελλάδα», που εκδόθηκε στα Γερμανικά στη Δυτική Γερμανία το 1972, και «Ανατομία τής ελληνικής πολιτικής», που εκδόθηκε στην Ελλάδα το 1977.
Λίγες ώρες μετά τη δολοφονία του, στην πρωινή συνεδρίαση της Βουλής ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης εκφωνεί συγκλονισμένος και κομπιάζοντας μια σύντομη αλλά ιστορική ομιλία, χειροκροτούμενος από όλα τα πολιτικά κόμματα.
«Είναι μία πολιτική δολοφονία που προστίθεται σε μια μακρά αλυσίδα δολοφονιών που προηγήθηκαν. Αποτελεί σκληρό πλήγμα για τη Νέα Δημοκρατία. Κι αποτελεί δεινή δοκιμασία για μένα και την οικογένειά μου. Πρέπει όμως αυτή την ώρα της μεγάλης δοκιμασίας να σταθούμε όλοι μας όρθιοι. Να προστατέψουμε τη Δημοκρατία και τους Θεσμούς της. Σε ό,τι με αφορά, εγώ μια ευχή έχω να εκφράσω. Να είναι το αίμα του Παύλου Μπακογιάννη το τελευταίο αίμα που χύνεται άδικα σε αυτό τον τόπο» είχε πει.
Η συγκινητική ανάρτηση της Ντόρας Μπακογιάννη στο facebook:
«Πέρασαν 30 χρόνια! Δεν πιστεύω ότι πέρασαν 30 χρόνια από τη στιγμή που χτυπούσαν 3 τηλέφωνα και το κουδούνι της πόρτας μαζί…
Σ΄αυτά τα 30 χρόνια είδα πολλά! Ανθρώπους που σε πίστεψαν, να κλαίνε και να σε θυμούνται.
Συναγωνιστές στη μάχη κατά της δικτατορίας, να καταθέτουν τις δικές τους μαρτυρίες.
Ευρυτάνες συμφιλιωμένους μετά τον εμφύλιο και τα χρόνια του διχασμού.
Είδα να χάνονται μάχες κατά της τρομοκρατίας, αλλά και να κερδίζονται.
Είδα το δολοφόνο σου να βγαίνει από τη φυλακή, τον είδα να περπατάει στα πεζοδρόμια υπερήφανος, εκεί όπου σας σκότωσε.
Δεν είδα πολλές διαδηλώσεις ενάντια στην τρομοκρατία.
Ακόμα και μετά τη δολοφονία των παιδιών στην Marfin βρεθήκαμε πολύ λίγοι άνθρωποι.
Σ’ αυτά τα 30 χρόνια έκανα ό,τι μπορούσα για να τιμήσω τη μνήμη σου, πάνω απ΄όλα, τις αρχές και τις αξίες σου. Κάποιες φορές με επιτυχία, κάποιες άλλες όχι.
Ένα πράγμα όμως είναι σίγουρο! Τα παιδιά σου και τα εγγόνια σου μεγάλωσαν να αγαπούν και όχι να μισούν. Αυτό από μόνο του αξίζει πολλά.
Μερικές φορές είναι πολύ δύσκολο, όμως θα συνεχίσουμε Παύλο μου».
