Το χρέος στους προγενέστερους πνευματικούς ανθρώπους είναι τεράστιο! Πολλά χρωστούμε στη σκέψη και το έργο τους.
Διαμορφώνομε απόψεις και στοχασμούς μελετώντας και σπουδάζοντας τα έργα τους. Μπορούμε να πούμε ότι σήμερα έχομε καλές γνώσεις των παραδόσεων και προγενέστερων πνευματικών ρευμάτων αλλά και απόψεις για ότι κληρονομήσαμε. Επίσης οι σημερινοί αναγνώστες και ακροατές είναι καλοί γνώστες κι εξοικειωμένοι με τις παραδόσεις.
Με το σύνθημα, δωρεάν παιδεία, παιδεία για όλους, έχομε κατακτήσει ένα αξιόλογο μορφωτικό επίπεδο με περισσότερες δυνατότητες από ότι οι προηγούμενες γενεές στις εποχές τους. Δηλαδή η πολιτισμική πραγματικότητα έχει και πολιτικό χαρακτήρα. Η εκτίμηση και η αξιολόγηση προβάλουν την ελληνικότητα σαν οικουμενικότητα και φως και από την άλλη δημιουργούν τις απαιτήσεις για την απόκτηση πολιτιστικών υποδομών και πολύπλευρης παιδείας. Είναι πολιτικού χαρακτήρα η πολιτική πολιτισμού να έχομε υποδομές για την καλλιτεχνική δημιουργία, για την φιλοξενία καλλιτεχνών αλλά και για την οικονομική ενίσχυση των πνευματικών ανθρώπων. Είναι πολιτική απόφαση οι σοβαρές υποδομές της τέχνης και του πολιτισμού να διασυνδέονται και μεταξύ τους αλλά και με τα επιστημονικά κέντρα για την αποδοτική λειτουργία και για να προσελκύουν σημαντικούς διανοούμενους της εποχής μας παράλληλα με την ανάδειξη του πνευματικού έργου. Αποτελούν ενέργειες δημιουργίας, αναδημιουργίας και στοχασμού για την πολιτιστική μας αναγέννηση. Οι σπουδαίοι πνευματικοί άνθρωποι αποτελούν συστηματικούς μελετητές των έργων παλαιότερων πνευματικών ανθρώπων και παραδόσεων. Οι σύγχρονοι λογοτέχνες γράφουν για να διαβαστούν αλλά έχουν τις ρίζες τους στις προγενέστερες λογοτεχνικές δημιουργίες. Το ίδιο οι μουσικοί συνθέτες και οι σολίστες στις μουσικές παραδόσεις και ποιητικά ρεύματα. Έτσι δημιουργούνται νέα μονοπάτια, ανοίγονται νέοι δρόμοι και νέες πνευματικές δημιουργίες. Έτσι έρχονται οι πνευματικές αλλαγές. Έτσι προκύπτουν νέα πολιτιστικά πλαίσια που δίνουν τις δυνατότητες για νέα πολιτιστικά ρεύματα και πνευματικά προϊόντα στο πνεύμα της εποχής. Δηλαδή που θα ανταποκρίνονται στις σύγχρονες τάσεις, τοπικές και παγκόσμιες.
Οι σχέσεις των μοντέρνων δημιουργών με τις υπάρχουσες πνευματικές δημιουργίες αποτελούν χαρακτηριστικά γνωρίσματα πολιτιστικής αναγέννησης. Η διάχυση της πνευματικής δημιουργίας και των επιστημονικών γνώσεων στο κοινό αποτελεί ακόμη ένα σημαντικό θέμα. Είναι πολιτιστικό γεγονός που βοηθά στην διαμόρφωση αισθητικών αντιλήψεων και πνευματικού επιπέδου. Για να ζει κάποιος όμορφα έχει ανάγκη την πνευματική τροφή χωρίς να καθίσταται αναγκαίο να γίνει ο ίδιος ποιητής, επιστήμονας, φιλόσοφος η μουσικός. Όμως το άτομο και ο κόσμος απαιτούν κατανόηση και σεβασμό. Το άτομο είναι περισσότερο πολίτης του κόσμου παρά ενός τόπου, μιας πόλης, μιας χώρας η μιας ευρύτερης γεωγραφικής περιοχής. Γι αυτό είναι θέμα πολιτικής επιλογής και πολιτισμικών πολιτικών που θα βοηθούν στην διαμόρφωση της πνευματικής δημιουργίας, της παραγωγής πνευματικών προϊόντων , στην εξέλιξη της σκέψης, των στοχασμών, των απόψεων και των αναζητήσεων.
Και ας έχομε στο νου μας ότι τα αηδόνια, μικρά η μεγάλα, κελαηδούν με νόστιμους κελαηδισμούς σε κατάφυτα μέρη και όχι στα μαυρισμένα αποκαΐδια των καμένων δασών!
