Η ομιλία του Αριστομένη Α. Συγγελάκη στις εκδηλώσεις μνήμης
Το ιερό χρέος, μας συγκεντρώνει και φέτος εδώ, σε αυτόν τον χώρο μνήμης και απόδοσης τιμής για τους εν ψυχρώ δολοφονηθέντες συμπατριώτες μας από τα ναζιστικά στρατεύματα κατοχής στις 14 Σεπτεμβρίου του 1943.
Βρεθήκαμε, λοιπόν, εδώ για να αποτίσουμε φόρο τιμής, όπως κάθε χρόνο, στους νεκρούς μας και να στοχαστούμε. Τι πράξαμε, τί διδαχτήκαμε, ποια πορεία ακολουθήσαμε και ακολουθούμε 76 χρόνια μετά.
Δεν θα αναφερθώ στην συγκίνηση που κάθε χρόνο αυτές τις ημέρες περισσεύει. Ούτε στον πόνο, την θλίψη και το πένθος που επίσης περισσεύουν. Γιατί το πένθος των ανθρώπων που βίωσαν το αποτρόπαιο Ολοκαύτωμα είναι διαρκές και προσωπικό για τον καθένα.
Από τις 14-16 Σεπτέμβρη του 43, οικογένειες ολόκληρες ξεκληρίστηκαν, διακόπηκε βίαια η ακολουθία της μιας γενιάς με την επόμενη και χάθηκε η νέα γενιά, τα παιδιά, που αποτελούν την ελπίδα και το μέλλον κάθε τόπου. Είναι τρομακτικός ο αριθμός των σφαγιασθέντων παιδιών, εφήβων και νέων, σε μια μικρή κοινωνία ενός μικρού ορεινού Δήμου με μικρά χωριά, από αβάπτιστα λίγων μηνών μέχρι δεκαοκτάχρονοι έφηβοι και νέοι είκοσι, τριάντα ή σαράντα χρονών πάνω στην ακμή της νιότης τους.
Όλοι αυτοί, που σφαγιάστηκαν, νέοι, νέες, γέροι, παιδιά, γυναίκες και βρέφη ήταν απλοί καθημερινοί, άνθρωποι του μόχθου. Οι σφαγιασθέντες Βιαννίτες Γεραπετρίτες, Ανωγειανοί, Δαμαστιανοί Σοκαριανοί, από την Κρύα Βρύση, Καλή Συκιά, τον Καλλικράτη, την Κάνδανο, τα Μισίρια Ρεθύμνου, τα Σκούρβουλα, το Μαγαρικάρι, τον Σάρχο, το Μάραθος και άλλα πολλά Ολοκαυτώματα της Χώρας, υπήρξαν τα θύματα του ναζισμού, της πιο αποτρόπαιης ιδεολογίας και πρακτικής, που γνώρισε ποτέ ο πλανήτης μας.
Είναι τα θύματα της σκληρής πρακτικής των τρομοκρατικών επιχειρήσεων εναντίον αμάχων, που εφάρμοσαν συστηματικά οι ναζιστές εναντίον του ανυπότακτου λαού μας για να τον εκδικηθούν επειδή δεν έσκυψε το κεφάλι, δεν συνεργάστηκε (πέραν λίγων, ιταμών εξαιρέσεων) με τους κατακτητές, αλλά αντίθετα αντιστάθηκε στο φασισμό με ηρωισμό και αυταπάρνηση. Είναι αυτές οι εγκληματικές πράξεις που το Γ’ Ράιχ τα βάφτισε «αντίποινα» για να μεταφέρει δόλια την ευθύνη από το θύτη στα θύματά του!
Συνεπώς είναι αυτονόητο το ερώτημα που γεννιέται αυθόρμητα μετά από 76 χρόνια από τις αποφράδες εκείνες ημέρες της Σφαγής των κατοίκων των χωριών της Βιάννου και της Δυτικής Ιεράπετρας:
Ανέλαβε το γερμανικό κράτος την ευθύνη αυτών των εγκλημάτων;
Υπήρξε τιμωρία των θυτών (εκτός των δύο σφαγέων στρατηγών, που βαρύνονται με πλήθος βαρύτατων εγκλημάτων σε όλη την Κρήτη);
Υπήρξε αποζημίωση των θυμάτων;
76 χρόνια μετά η απάντηση παραμένει δυστυχώς αρνητική...
Με μεγάλη θλίψη διαπιστώνουμε πως παρά τα τόσα δεινά που επέφερε ο ναζισμός και ο φασισμός στην ανθρωπότητα και ιδίως στην γηραιά ήπειρο, στην ήπειρό μας, δεν φαίνεται να διδαχθήκαμε τίποτε. Ολοκληρωτικές ιδεολογίες και πολιτικά μορφώματα ή και πολιτικά κόμματα φασίζουσας και ναζιστικής ιδεοληψίας επανεμφανίζονται και ψηφίζονται από σημαντικό τμήμα του εκλογικού σώματος. Με τον μανδύα και την επίφαση της δημοκρατικής εκλογής τους προσπαθούν να αναρριχηθούν «δημοκρατικά» στην εξουσία με σκοπό να καταλύσουν την ίδια τη Δημοκρατία!
Η ατομική και συλλογική μνήμη είναι βασικό στοιχείο για την πρόοδο των λαών και των κοινωνιών. Οφείλουμε λοιπόν να μην ξεχνάμε!
Παρά τις σημαντικές προσπάθειες στην Γερμανία τόσο στο επίπεδο της κοινωνίας των πολιτών και της διανόησης, εσχάτως και του κράτους, να αναγνωρίσουν την ευθύνη τους για τα εγκλήματα στη Βιάννο και σε όλους τους τόπους, η ιστορική δικαίωση, δυστυχώς, δυστυχέστατα, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας δεν έχει αναλάβει ακόμη, επισήμως και εμπράκτως, την ευθύνη της για τα εγκλήματα της ναζιστικής Γερμανίας.
Για το λόγο αυτό αγωνιζόμαστε μαζί με το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα, τον μέγιστο Μανώλη Γλέζο, τον Βασίλη Μπρακατσούλα και τους άλλους εν ζωή Αντιστασιακούς για να αποδοθεί Δικαιοσύνη και Αποζημίωση!
Μόνο έτσι θα ησυχάσουν οι ψυχές των νεκρών μας!
Μόνο έτσι θα αρχίσει να επουλώνεται το τραύμα στην ψυχή των επιζώντων!
Μόνο έτσι θα σταλεί μήνυμα στις νεότερες γενιές ότι όσα χρόνια κι αν περάσουν θα κληθούν οι εγκληματίες να πληρώσουν για τα εγκλήματά τους. Ένα ισχυρό μήνυμα πρόληψης και αποτροπής των ναζιστικών εγκλημάτων! Για να μην ξαναμπούν στον πειρασμό, κάποιοι στη Γερμανία και αλλού, να ξανακάνουν τα ίδια!
Μόνο έτσι θα κλείσει οριστικά η Μαύρη Βίβλος της Κατοχής και θα προχωρήσουμε μπροστά με ειλικρινή φιλία και συνεργασία οι δύο λαοί!
Το Ολοκαύτωμα των χωριών της ενιαίας τότε Επαρχίας Βιάννου αποτελεί ένα οικουμενικό σύμβολο Αντίστασης και Θυσίας και πάλης ενάντια στον ναζισμό και τον φασισμό. Μία διαρκή πηγή έμπνευσης για τις νεότερες γενιές Ο αγώνας για Δικαιοσύνη & Αποζημίωση αποτελεί γέφυρα αντιφασιστικής, δημοκρατικής πάλης των δύο λαών.
Ανυποχώρητος αγώνας για Μνήμη και Δικαιοσύνη λοιπόν! Για Δικαιοσύνη και Αποζημίωση!
Γιατί μόνο όταν έλθει η δικαίωση η μνήμη θα αποτελέσει θεμέλιο ζωής και το πένθος θα δώσει την σκυτάλη στην ελπίδα ενός καλύτερου, ειρηνικού και δίκαιου κόσμου. Ίσως, τότε, το δάκρυ των παιδιών που επέζησαν από το Ολοκαύτωμα και τώρα πια, προς το τέλος της ζωής τους, βρίσκονται ανάμεσά μας για να τιμήσουν τους δικούς τους, ίσως τότε το δάκρυ να σταματήσει να θολώνει το βλέμμα τους και να αντικρίσουν έτσι ένα καθαρό και ευοίωνο μέλλον για τα παιδιά και τα εγγόνια τους.
Καθήκον μας, και μέρος του όρκου μας είναι να πιέσουμε προς κάθε κατεύθυνση.
Θα το κάνουμε και θα πετύχουμε.
Ναι, αυτός είναι ο όρκος μας μπροστά στα Μνήματα των Νεκρών μας-Δικαιοσύνη και Αποζημίωση----